ВАҲДАТИ МИЛЛӢ-ПОЯИ УСТУВОРИ ДАВЛАТДОРИИ ТОҶИКОН

Барои халқи тоҷик ба даст омадани Ваҳдати миллӣ яке аз рӯйдодҳои тақдирсоз ба ҳисоб меравад. Ин дастовард ҳамчун падидаи муҳими сиёсӣ ва иҷтимоӣ дар таърихи давлатдории навини тоҷикон ҷойгоҳи махсус дошта, барои ҳифзи истиқлолият, таҳкими давлатдорӣ ва рушди ҷомеа заминаи устувор фароҳам овардааст.

Пас аз ба даст овардани Истиқлоли давлатӣ Ҷумҳурии Тоҷикистон ба мушкилоти зиёди сиёсӣ, иқтисодӣ ва иҷтимоӣ рӯ ба рӯ гардид. Ҷанги шаҳрвандӣ, ки солҳои 1992-1997 кишварро фаро гирифта буд, боиси талафоти зиёди ҷонӣ ва моддӣ гардида, рушди ҷомеаро ба қафо партофт. Дар чунин шароити ҳассос зарурати барқарор намудани сулҳ ва таъмини ваҳдати ҷомеа ба миён омад. Бо иродаи қавии халқи тоҷик ва талошҳои роҳбарияти давлат сулҳу субот барқарор гардида, марҳилаи нави рушди давлатдории миллӣ оғоз ёфт.

Имрӯз Ваҳдати миллӣ ҳамчун дастоварди бузурги таърихӣ ва сарчашмаи асосии пешрафти ҷомеа эътироф гардидааст. Таҷрибаи Тоҷикистон нишон медиҳад, ки танҳо дар шароити сулҳу ҳамдигарфаҳмӣ метавон рушди устувори давлат ва зиндагии шоистаи мардумро таъмин намуд.

Ваҳдати миллӣ мафҳуми васеъ буда, маънои ҳамдигарфаҳмӣ, ҳамбастагӣ, ҳамгироӣ ва муттаҳидии тамоми қишрҳои ҷомеаро дар атрофи манфиатҳои миллӣ ифода мекунад. Ваҳдат танҳо набудани низоъ нест, балки ҳамоҳангии афкор, эҳтироми арзишҳои миллӣ, ҳамзистии осоишта ва масъулияти муштарак барои рушди давлат мебошад.

Дар шароити Тоҷикистон Ваҳдати миллӣ ба маънои муттаҳид гардидани тамоми неруҳои сиёсӣ ва иҷтимоӣ баҳри ҳифзи истиқлолият, суботи сиёсӣ ва пешрафти кишвар мебошад. Ин арзиши муқаддас барои таҳкими пояҳои давлатдорӣ ва таъмини рушди устувори ҷомеа нақши муҳим мебозад.

Ваҳдат ҳамчунин заминаи рушди фарҳангӣ ва маънавии ҷомеа ба шумор меравад. Дар фазои сулҳу субот имконияти беҳтар барои рушди илм, маориф, фарҳанг ва дигар соҳаҳои ҳаёти ҷамъиятӣ фароҳам мегардад. Аз ин рӯ, ваҳдатро метавон ҳамчун кафили асосии пешрафти ҷомеа арзёбӣ намуд.

Соҳибистиқлол гардидани Тоҷикистон дар соли 1991 барои мардуми кишвар имкониятҳои нав фароҳам овард. Аммо дар баробари ин, ҷумҳурӣ бо мушкилоти гуногуни сиёсӣ ва иқтисодӣ рӯ ба рӯ шуд. Низоъҳои дохилӣ тадриҷан ба ҷанги шаҳрвандӣ табдил ёфта, вазъи ҷомеаро мураккаб гардониданд.

Ҷанги шаҳрвандӣ боиси хароб гардидани иқтисодиёт, муҳоҷирати аҳолӣ, коҳиш ёфтани истеҳсолот ва аз байн рафтани ҳазорҳо ҷойҳои корӣ гардид. Садҳо ҳазор нафар маҷбур шуданд манзилҳои худро тарк намоянд. Дар чунин шароит зарурати таъмини сулҳу субот ба масъалаи ҳаётан муҳим табдил ёфт.

Музокироти сулҳ, ки солҳои зиёд идома ёфтанд, бо имзои Созишномаи умумии истиқрори сулҳ ва ризоияти миллӣ 27 июни соли 1997 анҷом пазируфтанд. Ин созишнома барои муттаҳид намудани ҷомеа, барқарор намудани сохти конститутсионӣ ва рушди минбаъдаи давлат заминаи устувор гузошт.

Имрӯз таҷрибаи сулҳи тоҷикон ҳамчун яке аз намунаҳои муваффақи ҳалли низоъҳо дар сатҳи байналмилалӣ эътироф гардидааст.

Давлатдорӣ бе сулҳу субот ва ваҳдати ҷомеа наметавонад пойдор бошад. Таҷрибаи ҷаҳонӣ собит намудааст, ки давлатҳои муваффақ маҳз дар асоси ҳамбастагии миллӣ ва ваҳдати шаҳрвандон рушд мекунанд.

Барқарор гардидани сулҳ дар Тоҷикистон имконият дод, ки фаъолияти мақомоти давлатӣ ба низом дароварда шуда, пояҳои давлатдорӣ таҳким ёбанд. Дар ин давра ислоҳоти муҳими сиёсӣ ва ҳуқуқӣ амалӣ гардида, барои рушди ҷомеаи демократӣ заминаҳои мусоид фароҳам оварда шуданд.

Қабули барномаҳои давлатӣ, таҳияи стратегияҳои миллӣ ва рушди институтҳои давлатӣ дар фазои сулҳу ваҳдат имконпазир гардид. Маҳз дар ҳамин шароит Тоҷикистон тавонист мавқеи худро дар арсаи байналмилалӣ мустаҳкам намуда, ҳамчун давлати соҳибистиқлол шинохта шавад.

Ваҳдати миллӣ инчунин барои таҳкими амнияти миллӣ аҳамияти бузург дорад. Дар ҷаҳони муосир хатарҳои гуногуни сиёсӣ ва идеологӣ вуҷуд доранд. Муттаҳидии ҷомеа беҳтарин василаи муқовимат ба чунин таҳдидҳо мебошад.

Нақши Ваҳдати миллӣ дар рушди иқтисоди кишвар хеле бориз аст. Яке аз самараҳои муҳими Ваҳдати миллӣ рушди иқтисодии кишвар мебошад. Баъди барқарор шудани сулҳ дар Тоҷикистон раванди барқарорсозии иқтисоди миллӣ оғоз гардид.

Дар солҳои соҳибистиқлолӣ даҳҳо лоиҳаҳои бузурги иқтисодӣ амалӣ карда шуданд. Роҳҳои байналмилалӣ, нақбҳо, пулҳо, неругоҳҳои барқӣ ва иншооти муҳими иҷтимоӣ бунёд гардиданд. Ин пешрафтҳо маҳз дар натиҷаи суботи сиёсӣ ва фазои мусоиди сармоягузорӣ ба даст омадаанд.

Рушди соҳаҳои энергетика, саноат, кишоварзӣ ва сайёҳӣ низ бо шарофати сулҳу ваҳдат имконпазир гардид. Имрӯз Тоҷикистон дар самти таъмини амнияти энергетикӣ ва рушди инфрасохтор ба дастовардҳои назаррас ноил гардидааст.

Ҳамзамон, Ваҳдати миллӣ барои ҷалби сармоягузорони хориҷӣ ва густариши ҳамкориҳои байналмилалӣ шароити мусоид фароҳам овардааст. Зеро барои ҳар як сармоягузор субот ва амният омили асосии фаъолият мебошад.

Дар баробари пешрафти иқтисодӣ, Ваҳдати миллӣ ба рушди маънавии ҷомеа низ таъсири амиқ расонидааст. Дар фазои сулҳу оромӣ имконият барои рушди фарҳанг, илм ва маориф бештар мегардад.

Дар солҳои охир таваҷҷуҳ ба омӯзиши таърих, эҳёи анъанаҳои миллӣ ва рушди фарҳанги миллӣ афзоиш ёфтааст. Ҷашнгирии санаҳои муҳими таърихӣ, гиромидошти шахсиятҳои бузурги миллат ва тарғиби арзишҳои миллӣ ба таҳкими худшиносии миллӣ мусоидат менамояд.

Муассисаҳои таълимӣ низ дар тарбияи ҷавонон дар рӯҳияи ватандӯстӣ ва эҳтиром ба арзишҳои миллӣ саҳми муҳим доранд. Зеро ҳифзи ваҳдат пеш аз ҳама аз баланд будани маърифати сиёсӣ ва фарҳангии шаҳрвандон вобаста мебошад.

Дар баробари ин ҳама нақши ҷавонон дар ҳифз ва таҳкими Ваҳдати миллӣ хеле назаррас аст. Ҷавонон ояндаи давлат ва ҷомеа мебошанд. Аз ин рӯ, ҷалби онҳо ба ҳифзи арзишҳои миллӣ ва тарбияи ватандӯстӣ аҳамияти махсус дорад. Имрӯз ҷавонони Тоҷикистон бояд дарк намоянд, ки сулҳу ваҳдат бо чӣ гуна душвориҳо ба даст омадааст. Омӯзиши таърихи навини кишвар ва сабақҳои ҷанги шаҳрвандӣ барои пешгирии такрори чунин фоҷиаҳо муҳим мебошад.

Ҷавонон бояд дар мубориза бар зидди ифротгароӣ, хурофотпарастӣ ва дигар падидаҳои номатлуб фаъол бошанд. Онҳо ҳамчун неруи созанда бояд дар рушди иқтисодӣ, иҷтимоӣ ва фарҳангии кишвар саҳм гузоранд.

Баланд бардоштани маърифати ҳуқуқӣ, сиёсӣ ва шаҳрвандии ҷавонон яке аз роҳҳои муҳими таҳкими Ваҳдати миллӣ мебошад. Зеро ҷавонони соҳибмаърифат метавонанд арзишҳои давлатдориро ҳифз намуда, барои пешрафти кишвар хизмат намоянд.

Ваҳдати миллӣ - кафили ояндаи дурахшони Тоҷикистон мегӯянд. Имрӯз Тоҷикистон дар марҳилаи нави рушд қарор дорад. Амалӣ гардидани ҳадафҳои стратегии давлат, пешрафти иқтисоди миллӣ ва баланд гардидани нуфузи кишвар дар арсаи байналмилалӣ аз фазои сулҳу ваҳдат сарчашма мегирад.

Ваҳдати миллӣ барои рушди устувори ҷомеа ва таъмини зиндагии шоистаи мардум заминаи боэътимод мебошад. Ҳифзи ин дастоварди бузург вазифаи ҳар як шаҳрванди Тоҷикистон аст.

Дар шароити муосир таҳкими ҳисси ватандӯстӣ, худшиносии миллӣ ва эҳтиром ба арзишҳои давлатӣ аҳамияти бештар пайдо мекунад. Зеро ояндаи давлат аз сатҳи масъулиятшиносӣ ва ҳамбастагии шаҳрвандон вобаста мебошад.

Ваҳдати миллӣ бузургтарин дастоварди халқи тоҷик дар даврони соҳибистиқлолӣ мебошад. Он барои барқарор намудани сулҳу субот, таҳкими давлатдорӣ, рушди иқтисодӣ ва пешрафти маънавии ҷомеа нақши ҳалкунанда бозидааст.

Таҷрибаи Тоҷикистон собит намуд, ки танҳо тавассути муколама, ҳамдигарфаҳмӣ ва муттаҳидии ҷомеа метавон мушкилоти мураккаби сиёсиро ҳал намуд. Имрӯз вазифаи муқаддаси ҳар як шаҳрванди кишвар аз он иборат аст, ки ин неъмати бебаҳо – Ваҳдати миллиро ҳифз намуда, барои таҳкими он саҳми арзандаи худро гузорад.

Ваҳдати миллӣ на танҳо дастоварди таърихӣ, балки кафили рушди имрӯзу фардои Тоҷикистон мебошад. Бо такя ба ин арзиши муқаддас мардуми тоҷик метавонад дар роҳи бунёди ҷомеаи пешрафта, демократӣ ва ҳуқуқбунёд қадамҳои устувор гузорад.

Шарифзода Одинамо Пирназар - дотсент, муовини ректор оид ба тарбияи Донишгоҳи давлатии Кӯлоб ба номи Абуабдуллоҳи Рӯдакӣ